De glastuinbouw lijkt onder een vergrootglas te liggen wanneer het gaat over lozingen, maar voor de waterkwaliteit is het is zeker niet de enige factor van belang. Er zou op jaarbasis 17 ton aan gewasbeschermingsmiddelen in het grondwater terecht komen, maar dat staat in schril contrast met de 140 ton geneesmiddelen die wij collectief in dat grondwater brengen. Dat blijkt uit een een rapport van het RIVM, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Milieu naar de kwaliteit van de grondwaterwinningen.


foto: Wageningen UR

Momenteel zou er niets mis zijn met ons drinkwater, verzekert de minister, maar er is sprake van een zorg voor het behoud van de kwaliteit van het oppervlaktewater. Daarin worden al verhoogde concentraties geneesmiddelen aangetroffen, concentraties waarvan vermoed wordt dat die in de nabije toekomst verder zullen toenemen wegens meer medicijngebruik door vergrijzing en lagere waterstanden door klimaatverandering.

De gevolgen van chemische gewasbeschermingsmiddelen zijn in talloze onderzoeken aangetoond en de kweker denkt wel twee keer na voordat hij 'iets' toepast (en doet hij dat niet, dan krijg je dit soort situaties). Geleidelijk wordt nu ook van steeds meer werkzame stoffen in medicijnen duidelijk dat lozing ervan niet zonder gevolgen blijft: zo 'kunnen pijnstillers weefselschade veroorzaken bij vissen, kunnen anticonceptiemiddelen zorgen voor geslachtsverandering bij vissen en kan het gedrag van kleine waterkreeftjes en vissen veranderen door antipsychotica'. Echter, van de zo'n 2000 werkzame stoffen in geneesmiddelen worden er slechts 80 gemonitord door de controlerende instanties en van die 80 stoffen vond men bij slecht 5 gevaarlijk hoge concentraties.

Meer biologische bestrijders

Uit vandaag gepubliceerde cijfers van het CBS blijkt overigens dat met name in de sierteelt onder glas tussen 2004 en 2012 het aantal ingezette biologische bestrijders flink is opgeschaald (van 2,3 naar 10,6 miljard stuks). Dit gebeurde op 45,9 procent van het areaal. In de groenten is het aantal stuks (5,2 miljard) min of meer gelijk gebleven, terwijl het percentage oppervlakte met toepassingen juist wat lijkt te zijn teruggelopen (van 93 naar 83,5 procent). Echter, bij deze cijfers zijn twee niet onbelangrijke kanttekeningen op zijn plaats. Namelijk, de cijfers lopen maar tot 2012 en dat is weinig actueel en het areaal is tussen 2004 en nu allerminst stabiel gebleven.