Waterkwaliteit speelt een steeds grotere rol in de moderne glastuinbouw. Niet alleen vanwege strengere wet- en regelgeving rondom lozingen, maar ook omdat schoon water direct bijdraagt aan een stabiel en gezond teeltproces. Bij pot- en perkplantenkwekerij Van Leeuwen Westland leidde dit tot een traject waarbij samen met installateur Haket en Van der Ende Group werd gezocht naar een toekomstbestendige oplossing voor het reinigen van drainwater.
Van Leeuwen Westland is een Westlands familiebedrijf dat in 1977 werd opgericht. Inmiddels heeft het bedrijf zich ontwikkeld tot een gespecialiseerde pot- en perkplantenkwekerij met ongeveer 26 hectare productieareaal. Het bedrijf levert op contractbasis een breed assortiment seizoensplanten aan Europese retailers.
Door de jaren heen is het productieareaal stapsgewijs gemoderniseerd, met als doel ook in de toekomst efficiënt en duurzaam te blijven produceren. Water speelt daarbij een centrale rol. In de kas wordt gewerkt met een eb/vloedwatergeefsysteem van 240 m³/uur en een beregeningssysteem van circa 35 m³/uur, waarbij het water na gebruik grotendeels wordt opgevangen en hergebruikt.
Tijdens piekperiodes kan de waterstroom daarbij aanzienlijk zijn. In de zomermaanden wordt op ongeveer de helft van het areaal dagelijks rond de 1.800 m³ water rondgepompt met het eb/vloedsysteem. Slechts een klein deel wordt daadwerkelijk door de planten opgenomen; het grootste deel komt als drainwater weer terug in het systeem.
© Van der Ende Group
Bart van Leeuwen (Van Leeuwen Westland), Ronald Haket (Haket) en Ruud Schulte (Van der Ende Group)
Aanleiding: verouderde UV-ontsmetting
De aanleiding voor het project lag bij de bestaande ontsmettingsinstallatie. Deze bestond uit een inline geplaatste UV-installatie van 240 m³/uur die na verloop van tijd minder stabiel begon te functioneren.
"Dan wordt de kweker er toch wat zenuwachtig van," vertelt installateur Ronald Haket. "De vraag wordt dan: wat is de slimme volgende stap? Ga je opnieuw investeren in UV of kies je voor een andere techniek?"
Samen met Van Leeuwen werden verschillende opties onderzocht. Dat traject vanaf het eerste gesprek tot aan de oplevering duurde uiteindelijk ruim twee jaar. In eerste instantie werd opnieuw gekeken naar UV-ontsmetting, maar tijdens het traject kwam ook ultrafiltratie als alternatief in beeld.
© Van der Ende Group
Ultrafiltratie met Kathari-installatie
Samen het plan uitwerken
Het uiteindelijke plan ontstond in nauwe samenwerking tussen kweker, installateur en leverancier. Volgens Haket was het belangrijk om het traject zorgvuldig te doorlopen.
"We hebben meerdere keren met elkaar om tafel gezeten om te kijken wat technisch mogelijk is en wat het beste past bij het bedrijf. Daarbij gaat het niet alleen om de installatie zelf, maar ook om de operationele kosten en de betrouwbaarheid."
Ook een bezoek aan Van der Ende Group speelde een rol in het besluitvormingsproces. Daar kreeg Van Leeuwen uitleg over de techniek achter de Kathari-installatie.
"Je probeert als installateur altijd een goed gevoel te creëren bij wat je voorstelt," zegt Ronald Haket. "Daarbij helpt het als je de techniek en het bedrijf erachter ook echt kan laten zien."
Installatie afgestemd op de waterstromen
Bij de uiteindelijke realisatie is gekozen voor een Kathari UF-30, een ultrafiltratie-installatie met een capaciteit tot 100 m³ per uur voor het verwerken van drie verschillende ingangsstromen. De installatie reinigt al het drainwater voordat het opnieuw in het watergeefsysteem wordt gebracht.
Als voorfiltratie voor de Kathari is bovendien een bandfilter geplaatst. Dit filter verwijdert grove en zwevende vervuiling uit het water voordat het de ultrafiltratie-installatie bereikt, waardoor de membranen optimaal kunnen functioneren en de betrouwbaarheid van het systeem verder wordt vergroot.
Naast de filtratie-installatie heeft Haket ook aanpassingen gedaan aan de waterinfrastructuur van het bedrijf. Zo zijn zeven extra buffersilo's geplaatst voor vuil en schoon drainwater. Daarnaast is een nieuwe waterunit van 240 m³/uur met 12 PE-mestbakken geplaatst en zijn de zeefbochten van de drie waterkwaliteiten vervangen.
Hiermee kunnen verschillende waterstromen gescheiden worden opgevangen en gecontroleerd worden en is Van Leeuwen klaar voor de toekomst. Door deze scheiding en buffering ontstaat meer stabiliteit in het watersysteem en kan een constante waterkwaliteit richting het watergeefsysteem worden gegarandeerd.
© Van der Ende Group
Als voorfiltratie voor de Kathari is een bandfilter geplaatst
Waarom gekozen werd voor ultrafiltratie
Voor Bart van Leeuwen was vooral de mate van filtratie een belangrijk argument. "De filtratie die ultrafiltratie biedt, is gewoon heel sterk," vertelt hij. "Virussen, bacteriën en schimmels worden fysiek uit het water verwijderd."
De Kathari-installatie maakt gebruik van ultrafiltratiemembranen die ziekteverwekkers en zwevende vervuiling fysiek tegenhouden, terwijl water en nutriënten worden doorgelaten. Hierdoor kan drainwater veilig worden hergebruikt zonder dat waardevolle voedingsstoffen verloren gaan.
"Bij ultrafiltratie gaat het niet alleen om ontsmetting, maar vooral om het fysiek verwijderen van vervuiling uit het water," zegt Ruud Schulte, waterspecialist bij Van der Ende Group. "Daardoor blijft niet alleen het water schoner, maar ook het volledige watergeefsysteem."
Daarnaast speelde energieverbruik een belangrijke rol in de afweging. "Als je de operationele kosten goed doorrekent, zie je dat energie echt een verschil kan maken," aldus Van Leeuwen. "Dat helpt bij het maken van een keuze."
Waterbeheer wordt steeds belangrijker
Binnen de glastuinbouw wordt watermanagement steeds strategischer. Bedrijven werken met meerdere waterstromen, zoals regenwater, bassinwater en drainwater, die allemaal hun eigen uitdagingen kennen. Het veilig hergebruiken van drainwater vraagt daarom om betrouwbare filtratie- en ontsmettingstechnieken.
Voor Van Leeuwen Westland speelde ook regelgeving een rol. "Je mag niets meer naar buiten lozen, en dat wil je als kweker ook niet," zegt Van Leeuwen. "Maar dat betekent wel dat het water dat je binnenhoudt van goede kwaliteit moet zijn."
Installatie en samenwerking
De installatie van de nieuwe installatie vond plaats in december. Tijdens de werkzaamheden werd de bestaande installatie vervangen, waardoor het bedrijf tijdelijk geen water kon geven.
"Dat zijn altijd spannende momenten," zegt Van Leeuwen. "Op een gegeven moment gaat de zaag erin en moet het systeem wel weer op tijd draaien." Voor de zekerheid was er wel een back-upplan via het beregeningssysteem, mocht dat nodig zijn geweest.
Volgens de betrokkenen speelde de samenwerking tussen de partijen een belangrijke rol in het succesvol afronden van het project. "Je weet wat je aan elkaar hebt," zegt Van Leeuwen. "Dat maakt samenwerken een stuk makkelijker."
Vooruitkijken
De installatie draait inmiddels enkele weken. De komende periode wordt gebruikt om het systeem verder te monitoren en waar nodig te optimaliseren. "Nieuwe techniek moet altijd even ingeregeld worden," aldus Van Leeuwen. "Maar als het straks stabiel draait, dan geeft dat rust in het systeem." Met de investering zet de kwekerij een volgende stap in het toekomstbestendig maken van het watermanagement binnen het bedrijf.
© Van der Ende Group
Ronald Haket (Haket), Bart van Leeuwen (Van Leeuwen Westland) en Ruud Schulte (Van der Ende Group)
Voor meer informatie:
Van der Ende Group
[email protected]
https://www.vanderendegroup.com/nl/
