"De ondergrens voor energie-input in lisianthus kan verder omlaag"

Lisianthus is een intensieve teelt met een hoge energiebehoefte voor zowel belichting als warmte. Tegelijkertijd ligt de lat hoog: telers willen jaarrond topproductie leveren, met sterke takken en constante kwaliteit. In een praktijkgericht onderzoek bij Delphy Improvement Centre is daarom onderzocht waar de ondergrens ligt voor energie-input in lisianthus, zónder in te leveren op teeltsnelheid en productkwaliteit.

© Kas als Energiebron

Slimmer belichten, minder elektriciteit
De proefteelten laten zien dat het elektriciteitsgebruik verder omlaag kan door full-LED slimmer aan te sturen. Door PAR- en verroodbelichting tijdig af te schakelen bij voldoende daglicht, werd elektriciteit bespaard zonder negatieve effecten op de teelt. De takkwaliteit bleef goed: met voldoende lengte, gewicht en houdbaarheid.

Vochtbeheersing blijft bepalend
Een belangrijk aandachtspunt in een energiezuinige teelt is het beperken van brandkoppen. Ernstige verbranding kan leiden tot verlies van het groeipunt en teeltvertraging — en dat betekent uiteindelijk juist extra energiegebruik. In de proef is daarom ingezet op extra luchtbeweging en een hoger vochtdeficiet (>6 g/m³) om verdamping te stimuleren.

Ontvochtiging: techniek en strategie moeten samenkomen
De actieve ontvochtigers bleken in deze proef niet efficiënt genoeg om voldoende vocht af te voeren. Daardoor moest deels via kieren en luchtramen worden ontvochtigd, wat gepaard ging met latente warmteverlies. De resultaten onderstrepen dat energiezuiniger telen mogelijk is, maar vragen om een scherpe klimaatstrategie waarin licht, luchtbeweging en vochtbeheersing nauwkeurig op elkaar aansluiten.

Praktijkwaarde voor telers
De belangrijkste conclusie: de ondergrens voor energie-input in lisianthus kan verder omlaag, mits er slim gestuurd wordt op de belangrijkste knoppen in de teelt. De resultaten bieden telers concrete handvatten om gericht stappen te zetten richting een energiezuinige en toekomstbestendige lisianthusteelt.

Financiering en coördinatie
Dit project is uitgevoerd door Plant Lighting i.s.m. Delphy Improvement Centre. Dit project is gefinancierd en gecoördineerd door Kas als Energiebron, een innovatieprogramma van het ministerie van LVVN en Glastuinbouw Nederland. Het onderzoek is medegefinancierd door de gewascoöperatie Lisianthus, Takii, Sakata, Florensis, Van Egmond Lisianthus, Ludvig Svensson en Signify. Mogelijk gemaakt door Kennis in je Kas (KijK). De proef is begeleid door telers.

Bron: Kas als Energiebron