Op het dak van het Kenilworth Centre in Kaapstad, Zuid-Afrika, staan de vijf tunnels van HandPicked City Farm bloot aan wind, hitte en grote seizoensschommelingen. Twee tunnels zijn twintig meter lang, drie andere slechts zes meter, en samen herbergen ze ongeveer 340 torens wanneer ze volledig zijn beplant.
"Het lijkt misschien een compact geheel, maar binnen is er constant werk te doen," zegt Zubayr Sydow, operationeel manager van het teeltbedrijf. "Elke zone is ongeveer twee bij drie meter en we volgen nauwkeurig hoe elke sectie presteert. We behandelen het niet als één lange tunnel."
"In de zomer kan het binnenin de tunnel oplopen tot 38 graden Celsius," vervolgt Sydow. "Dat voel je meteen bij binnenkomst." Ook de wind op het dak vraagt continu aandacht voor constructies en afdekkingen. "Als de wind aantrekt, moet alles goed zijn vastgezet." Het ontwerp van de tunnels wordt echter bepaald door het gebouw, niet door ideale teeltindeling, waardoor het teeltmanagement eerder een kwestie van aanpassing is dan van optimalisatie. "Als het kon, zou ik de kleinere tunnels samenvoegen, want één grotere teeltzone is makkelijker te beheren, zeker bij problemen zoals plagen, maar we werken met de ruimte die beschikbaar is."
© HandPicked City Farm
Eenvoudig teeltsysteem
Het teeltsysteem zelf is bewust eenvoudig gehouden. Elke toren is gevuld met kokos en wordt geïrrigeerd via druppelleidingen. Het water stroomt naar beneden en wordt niet volledig hergebruikt. "In de zomer gebruiken we ongeveer twee liter per toren per dag," zegt Sydow. "In de winter is dat dichter bij één liter." Het elektriciteitsverbruik is minimaal en beperkt zich grotendeels tot het aandrijven van pompen, ondersteund door zonnepanelen op het dak.
Er wordt weinig gemeten. "We meten niet alles," legt hij uit. "Je kijkt naar de bladeren en hoe ze reageren." Koriander presteert bijvoorbeeld beter in koelere maanden dan tijdens de piekhitte van de zomer. "Je zou denken dat het goed gedijt bij warmte, maar hier schiet het in de zomer juist snel door. Binnen één tunnel gedraagt een zone zich soms anders dan een andere. Licht, luchtstroming en positie beïnvloeden subtiel de prestaties."
Bij eerdere komkommertests presteerden bepaalde zones consequent beter dan andere. "Dan merk je dat deze sectie wellicht betere luchtstroming of net iets ander licht krijgt," zegt Sydow. "Daarmee pas je de beplanting voor het volgende seizoen aan." Zo wordt leren vooral ruimtelijk, gekoppeld aan specifieke tunnelzones, in plaats van alleen theoretisch.
© HandPicked City Farm
Gedrag van gewassen en stapsgewijze aanpassing
Bij combinatieteelt is voortdurende verfijning nodig geweest. Combinaties die op papier compatibel leken, concurreren soms ondergronds of vertonen onvoorspelbaar gedrag. "Iets wat er goed uitziet op papier, werkt niet altijd in de praktijk," aldus Sydow. "Het leren is stapsgewijs en ruimtelijk, gebaseerd op wat elke zone van de tunnel in de loop van de tijd laat zien."
Ook seizoensrotatie speelt een rol. "Wanneer een gewas het moeilijk heeft, kan het tijdelijk worden gepauzeerd in plaats van doorgeduwd. Plagen, temperatuur en luchtstroming worden meegenomen in het volgende teeltseizoen, en elke aanpassing bouwt voort op ervaringen van het voorgaande seizoen."
Sla werd bijvoorbeeld tijdelijk gestopt na herhaalde plaagdruk. "We hebben het even gepauzeerd en de gewassen geroteerd. Daarna nam de aantasting duidelijk af." In koudere perioden tonen sommige gewassen zichtbare stress. "Je ziet vergeling van de onderste bladeren," legt Sydow uit. "Ze gaan bijna in een rustfase voordat ze weer opveren."
© HandPicked City Farm
Oogstdagen en kwaliteitseisen
Oogstdagen bepalen het ritme van de week. Basilicum, een van de hoofdgewassen, vraagt zorgvuldig snijden om nieuwe groei te behouden. "Mensen onderschatten hoeveel tijd oogsten kost," zegt Sydow. Snijden, trimmen, wegen en verpakken kan een groot deel van de dag in beslag nemen. "Het gaat niet alleen om oogsten en versturen. De grootte en kwaliteit moeten kloppen."
Een afnemer neemt momenteel ongeveer tien kilogram basilicum per twee weken, verdeeld over twee batches van vijf kilogram. Overtollige tomaten worden door een andere klant verwerkt tot saus.
De kwaliteit van de gewassen bepaalt de productie vaak meer dan de plantdichtheid. Koriander die te lang blijft staan, wordt grof. Bosuitjes die te laat worden geoogst, verliezen textuur. Tomaten vragen voortdurende snoei en aandacht voor bloemval. "Tomaten vragen veel werk," zegt Sydow. "We werken nog steeds aan constante zoetheid en grootte." Paprika's en cayennepepers worden soms teruggesnoeid en overwinterd in plaats van volledig verwijderd. "Als de plant gezond is, behoud je het wortelsysteem. Dat bespaart tijd en inputs."
© HandPicked City Farm
Blootstelling vraagt voortdurende alertheid
De ligging op het dak vraagt extra waakzaamheid. Vlinders kunnen via open flappen de tunnels binnendringen en eitjes leggen. Bladluizen gedijen bij hoge luchtvochtigheid. "Twee of drie jaar geleden waren de aantastingen ernstiger," zegt Sydow. "Nu is monitoring constant. Kleine signalen mag je niet negeren."
Op een gegeven moment werden koolgewassen aangevallen door rupsen die zich naar aangrenzende bladgewassen verplaatsten. "Dat was behoorlijk ernstig," herinnert hij zich. Gerichte behandeling van de buitenste bladeren voorkwam verspreiding en inspectieroutines werden aangescherpt. Ook vogels hebben voor uitdagingen gezorgd. "Toen we aardbeien hadden, kwamen vogels tijdens het weekend binnen als de flappen openstonden en aten ze alles op."
Elke teeltperiode brengt aanpassing in plaats van heruitvinding. Gewassen worden geroteerd, tunnelzones opnieuw beplant, en lessen uit eerdere cycli bepalen het volgende seizoen. "Het teeltbedrijf bestaat pas drie jaar, en elk seizoen leert ons iets."
© HandPicked City Farm
Voor meer informatie:
© HandPicked City FarmZubayr Sydow, operationeel manager
HandPicked City Farm
[email protected]
www.freshlifeproduce.com