Patrick Dieleman van AVBS ging peilen bij Wouter François, Kris Van Cauter en Kurt De Raeve, het architectenteam dat de AVBS-stand op de Gentse Floraliën vormgeeft, hoe ze tegen die opdracht aankijken en hoe ver de voorbereidingen staan.
© AVBS
Ervaring
Wouter vertelt dat hij voor deze opdracht werd aangesproken door ex-collega en goeie vriend Wim Vidts. Hij nam contact op met Kris om hem te assisteren, omdat hij wist dat Kris al ervaring had met dergelijke projecten. "Ik heb in dat halfjaar al enorm veel nieuwe mensen leren kennen en nieuwe ervaringen opgedaan", voegt Wouter er nog aan toe. Samen hebben ze nadien Kurt aangetrokken om de floristieke elementen in de stand te ontwerpen en uit te voeren. Kris en Kurt blijken oud-collega's te zijn en hebben samen al 'enkele oorlogen' meegemaakt. Ze refereren naar meerdere opdrachten voor VLAM in het buitenland in opdracht van hun toenmalige werkgever. Kurt werkte ook verschillende keren mee met Jacques Toebaert (die de AVBS-stand coördineerde in 1995 en de vader is van Floraliëndirecteur Pieter Toebaert) in binnen- en buitenland. Kris was in 2010 ook al verantwoordelijk voor de stand van AVBS, toen samen met collega-tuinarchitect Jan Maenhout. Voor de Floraliën van 2016 was hij – opnieuw samen met Jan – verantwoordelijk voor de tentoonstelling op het Sint-Pietersplein. Enkele anekdotes borrelen spontaan op. Het verklaart ook meteen waarom ze graag meewerken aan tentoonstellingen. Het is hard werken en vaak moet er op het einde getoverd worden, maar je beleeft altijd wel wat.
Vroeger en nu
Kris en Kurt wisten dus waaraan ze begonnen; voor Wouter is het allemaal nieuw. Toch blijkt uit wat hij vertelt dat hij zijn opdracht heel goed inschat. Voor ontwerpers is het een pluspunt dat er geen 'prijskampen' meer zijn. Tot de Floraliën van 2010 konden de deelnemers zich inschrijven voor wedstrijden, waaraan gouden, zilveren en bronzen medailles (die dan te zien waren tijdens de tentoonstelling) met bijhorende geldprijs verbonden waren. Dat waren opdrachten in de zin van: "het mooiste lot van dertig stuks …", wat impliceerde dat alle planten samen moesten staan en dat er soms meer planten dienden ingepropt te worden dan strikt nodig was voor het visuele effect. Ook wilden deelnemers in een groepsstand dat hun planten bij elkaar stonden, zodat hun (buitenlands) cliënteel ze vlot zou opmerken in de tentoonstelling.
Kris wijst erop dat dit in 2022 ook al anders was. Ons drietal heeft dit vorige maand ook nog eens afgetoetst bij de deelnemers toen ze het ontwerp voor de groepsstand voorstelden. "Wie meedoet, doet dat nu alleen nog voor de eer. We hebben van de deelnemers lijsten gekregen van wat ze beschikbaar zullen hebben. We kunnen daaruit kiezen voor de effectieve invulling en voor sommige soorten ook de kleur bepalen. Maar een groepsstand blijft zijn beperkingen hebben, omdat we veel moeten tonen. We moeten ook planten tonen die we zelf minder graag zien."
Het ontwerp
De drie zegsmannen zijn het erover eens dat ze nog niet te veel gaan onthullen op voorhand. Stapsgewijs iets onthullen is verleidelijker dan alles laten zien. "We kunnen al verklappen dat het een beleving zal worden", vertelt Wouter. "Ik vertrek in mijn ontwerpen altijd van de vraag hoe ik die tuin zelf zou willen beleven. We willen de bezoekers meenemen in een verhaal, een wandeling vol prikkels, emotie en beleving waarin hun verbinding met wat ze te zien krijgen laag na laag wordt verdiept. Maar verbinding vraagt aanpassing, bewustzijn en nederigheid." En dat laatste ontbreekt bij veel mensen. Wouter legt uit dat het basisidee een vicieuze cirkel is: van een vervallen situatie over plantenweelde naar een nieuwe staat van verval. Om die vervallen sfeer te creëren, worden onder meer oude, betonnen, verweerde keerwanden gebruikt en ook twee vervallen bruggen van de Floraliën van 2010. Ze gebruiken ook roestende buizen, afkomstig uit een oude serre. Toch worden te midden van die chaos ook al bomen en planten getoond en een eerste floristiek stuk, waarvan Kurt me een afbeelding toont. Nadien symboliseert een tweede floristiek stuk de eerste tekenen van leven, waarna een climax bereikt wordt in 'de arena'. Verderop houdt de natuur de mens een spiegel voor. "Maar de mens blijft Moeder Aarde negeren en er komt een natuurramp", vervolgt Wouter. "Om dit te onderbouwen, heb ik een volledig verhaal uitgeschreven dat de bezoekers mee kunnen volgen dankzij de QR-codes langs het pad."
Het basisthema van de Floraliën is 'verbinding'. De uit bundels wilgentenen bestaande sculpturen van 'wilgenkunstenaar' Jean-Louis Muller moeten dat thema visualiseren door heel de stand. Het ontwerp is zo opgezet dat de bezoekers de volledige stand niet in één keer kunnen zien. "We zijn vertrokken van het idee om een tweetal showelementen te voorzien, maar het zijn er een tiental geworden. Maar die zijn niet allemaal even opvallend. Vermoedelijk gaan sommige bezoekers ze niet allemaal opmerken."
De jeugd aantrekken
Tijdens het gesprek werd duidelijk dat Wouter meer 'speelt' met allerlei nieuwe media dan zijn twee kompanen. "We hopen dat onze stand zal aansluiten bij een jonger publiek", vertelt Kris. "We willen het aantrekkelijk maken voor jonge mensen en hopen ze hiermee uit hun kot te kunnen lokken." Er ontspint zich een gesprek over het oudere publiek, dat steevast naar de Floraliën komt. Ze hebben al gemerkt dat de oudere Gentenaar de Floraliën nog steeds als een stukje van zichzelf beschouwt. "We moeten de jeugd bereiken via hun telefoon", besluit Wouter, "als je daar geraakt, krijg je hun aandacht." Ze hopen en rekenen erop dat de KMLP daar de nodige inspanningen voor doet.
"Deze opdracht is proeven van de Champions League voor bloemen en planten", vat Kris zijn motivatie samen. "En we zijn bezig met erfgoed", vult Wouter aan. "Bloemen en planten zitten in ons DNA", besluit Kurt. "Wat we voor de komende Floraliën mogen doen, bevestigt dat nog eens. We kijken er al naar uit!"
Bron: AVBS
