De jaarbijeenkomst van het Glastuinbouwpact was volledig gewijd aan het thema energie. Jesse Schevel is lobbyist in Brussel voor Glastuinbouw Nederland en vertelde de stampvolle zaal met tuinders en periferie over de politieke ontwikkelingen. Het Glastuinbouwpact Bommelerwaard & Tielerwaard deelt onderstaand verslag.
De afspraken die de tuinbouw met de overheid heeft gemaakt, komen steeds meer onder druk te staan. De afgelopen jaren kwam de sector steeds vaker in het nieuws als sector die energie moet besparen. Dat leidde onder meer tot het afschaffen van het verlaagde tuinbouwtarief en het beperken van fiscale voordelen voor WKK. "We zagen de donkere wolk al aankomen," gaf Schevel aan. "Daarom zijn we intensief gaan lobbyen."
Die lobby wierp zijn resultaat af. In plaats van een abrupte afschaffing wist Glastuinbouw Nederland af te spreken dat het verlaagde tuinbouwtarief en de WKK-vrijstelling stapsgewijs over tien jaar worden afgebouwd. Tegelijkertijd werd een fors bedrag uit het Klimaatfonds vrijgemaakt voor verduurzamingsmaatregelen voor de sector.
© Glastuinbouwpact Bommelerwaard & Tielerwaard
Nederland zet sector in algemeen CO₂-beprijzingssysteem
Toch bleef het daar niet bij. Met de Europese Green Deal kwamen nieuwe plannen op tafel, zoals ETS-2. ETS-2 is een EU-systeem waarbij de uitstoot van CO₂ wordt beprijsd. De glastuinbouw hoeft niet in dit systeem te vallen van de EU, zo laat Duitsland zien. Bovendien heeft de Nederlandse glastuinbouw een eigen CO₂-systeem. Het kabinet koos er toch voor om de sector hierin mee te nemen, omdat het administratief makkelijker voor het kabinet zou zijn.
Dankzij moties van onder andere CU, SGP, CDA en VVD is afgesproken dat ETS-2 alleen kan worden ingevoerd als de sector daarmee instemt. "Dat gaf ons tijd," aldus Schevel. "Tijd om te proberen het dossier alsnog van tafel te krijgen." De inzet blijft dan ook om ETS-2 – en de daaraan gekoppelde bijmengverplichting groen gas – niet van toepassing te laten zijn op de glastuinbouw. En mocht het toch worden ingevoerd, dan volgt er volledige compensatie, zo heeft het kabinet reeds toegezegd – ook al is dat juridisch en politiek een complex spel. Een afspraak waar Glastuinbouw Nederland het kabinet aan houdt.
Europees sentiment verschuift
Op Europees niveau lijken de kaarten bovendien te schuiven. In Oost-Europa en Duitsland groeit het besef dat ETS-2 extreem duur kan uitpakken en sectoren uit de markt prijst. "Een half jaar geleden had ik deze ontwikkeling niet verwacht," zei Schevel. "Maar nu worden zelfs wetten heroverwogen." Glastuinbouw Nederland is hierover actief in gesprek met andere landen om gezamenlijk op te trekken.
Ondertussen zetten tuinders in de Bommelerwaard en Tielerwaard zich individueel en collectief in op energiegebied. Zo lopen er op dit moment het project Actieplan Warmte voor dit gebied, waarin ondiepe geothermie, warmtepompen en -opslag verder wordt uitgewerkt.
Bron: Glastuinbouwpact Bommelerwaard & Tielerwaard
