De voorgenomen verhoging van het btw-tarief op bloemen en planten van 9% naar 21% kan grote negatieve gevolgen hebben voor de Nederlandse sierteeltsector. Dat stellen Royal FloraHolland, Glastuinbouw Nederland en diverse ondernemersorganisaties naar aanleiding van het coalitieakkoord dat op 30 januari 2026 is gepresenteerd. Ook vanuit de politiek klinken zorgen. Volgens critici raakt de maatregel niet alleen vergroening en welzijn, maar ook werkgelegenheid en de internationale concurrentiepositie van Nederland, terwijl de verwachte extra inkomsten voor de schatkist waarschijnlijk uitblijven.
Vergroening van steden, biodiversiteitsherstel en een gezonde leefomgeving staan hoog op de agenda van de nieuwe coalitie. Juist de sierteelt speelt daarin een sleutelrol. Bloemen, planten, bomen en bollen zorgen voor groenere en koelere steden, leveren voedsel voor bijen en andere bestuivers en dragen bij aan het tegengaan van klimaatverandering. Daarnaast heeft groen een bewezen positief effect op het welzijn en de gezondheid van mensen.
Royal FloraHolland wijst erop dat een btw-verhoging haaks staat op deze ambities. Bloemen en planten worden duurder en daarmee minder bereikbaar, met name voor mensen met een kleinere portemonnee. "Het netto effect van deze maatregel is uiteindelijk negatief. De beoogde extra inkomsten voor de rijksbegroting blijven uit," stelt de coöperatie. Vanuit de bloemistensector klinkt dezelfde zorg. De Vereniging Bloemist Winkeliers (VBW) noemt een btw-verhoging "niet effectief en niet zinvol" en waarschuwt voor "de doodsteek voor de bloemist".
Onderzoek en buitenlandse voorbeelden
Dat een btw-verhoging leidt tot een lagere consumentenvraag, wordt bevestigd door onderzoek van Wageningen University & Research uit 2023. Volgens dit rapport zou een verhoging van het btw-tarief alleen al in Nederland leiden tot een daling van de consumentenbestedingen met circa 390 miljoen euro. Daarmee zouden 2.440 voltijdsbanen in de keten verloren gaan.
Internationale voorbeelden laten een vergelijkbaar beeld zien. In Spanje werd in juli 2012 het verlaagde btw-tarief op sierteelt verhoogd van 8% naar 21%. Tussen 2012 en 2014 daalde de omzet in de keten met ruim 25% en ging 23% van de bloemisten failliet. In 2015 besloot de Spaanse overheid het verlaagde tarief opnieuw in te voeren.
Sterke exportsector onder druk
De Nederlandse sierteelt is een van de meest waardevolle sectoren van het land. In 2024 bedroeg de exportwaarde van sierteeltproducten circa 9,1 miljard euro. De sector biedt werk aan ongeveer 65.000 mensen en geldt wereldwijd als koploper op het gebied van kennis en innovatie. Jaarlijks is de sector goed voor circa 5% van de totale Nederlandse R&D-uitgaven.
Ook Glastuinbouw Nederland benadrukt het belang van de sector. Jesse Schevel stelt namens de organisatie dat een btw-verhoging de exportpositie direct verzwakt. "Nederlandse bloemen, planten, bomen en bollen dreigen wereldwijd een luxeproduct te worden, terwijl andere EU-landen juist kiezen voor een verlaagd tarief om handel, werkgelegenheid en concurrentiekracht te behouden."
Volgens Glastuinbouw Nederland kost een btw-verhoging de staatskas uiteindelijk meer dan het oplevert. "Als de vraag daalt, daalt ook de belastingopbrengst. Spanje heeft die les al geleerd en de btw-verhoging op sierteelt daarom weer teruggedraaid," aldus Schevel.
Zorgen vanuit Westland
Ook vanuit de lokale politiek in het hart van de sector klinken zorgen. CDA Westland maakt zich grote zorgen over het plan uit het coalitieakkoord om het btw-tarief op sierteeltproducten te verhogen. Volgens de partij dreigt de maatregel de sector hard te raken, terwijl de verwachte extra belastinginkomsten waarschijnlijk uitblijven.
Lijsttrekker Kevin Klinkspoor noemt de btw-verhoging "niet goed voor de sector en zelfs contraproductief". "Hogere prijzen leiden tot minder verkoop. Minder verkoop betekent uiteindelijk ook minder belastinginkomsten. Per saldo schiet niemand hier iets mee op, en de sector zit met de gebakken peren," stelt hij.
De sierteeltsector is volgens CDA Westland van groot belang voor zowel Westland als Nederland. De sector heeft een jaarlijkse productiewaarde van circa 7,5 miljard euro en een exportwaarde van bijna 12 miljard euro en levert een belangrijke bijdrage aan werkgelegenheid, welzijn en de internationale positie van Nederland.
Volgens CDA Westland wringt de maatregel des te meer omdat vergroening, duurzaamheid en gezondheid hoog op de politieke agenda staan. "Bloemen en planten spelen een cruciale rol in vergroening en het verbeteren van de gezondheid van mensen," aldus Kevin. Hij wijst daarnaast op het belang van groen voor mentaal welzijn en leefbaarheid. "Een prijsverhoging vormt vooral voor lagere inkomens een extra drempel. Bloemen en planten zouden geen luxeproduct moeten zijn, maar juist bijdragen aan gezondheid en welzijn voor iedereen."
Zorg en oproep
Ook vanuit de sector zelf klinkt groeiende bezorgdheid. Johan Buis van Mediaverdi noemt het voornemen in het coalitieakkoord "enorm ingrijpend" voor de sector. "Bloemen zijn geen luxeproduct voor een kleine elite. Ze staan voor troost, liefde, steun en verbondenheid. Met een btw-verhoging worden ze minder bereikbaar voor iedereen."
Hij wijst erop dat de sector al jaren onder druk staat door stijgende energie-, arbeids- en logistieke kosten. "Als bloemen duurder worden, daalt de vraag. En als de vraag daalt, komt er niet meer belasting binnen, maar juist minder omzet, minder werk en schade voor een sector waarin Nederland wereldwijd uitblinkt."
Mike Duivenvoorden van Duif Flowers sluit zich daarbij aan en benadrukt de bredere waarde van bloemen en planten. "Bloemen en planten zijn geen luxe. Ze zijn verbinding, emotie en vakmanschap. Wat we hier laten bloeien, is meer dan handel. Het is een stuk Nederlandse trots."
Oproep aan kabinet
CDA Westland sluit zich aan bij de oproepen vanuit de sector om het lage btw-tarief te behouden. "Voor onze lokale economie, voor werkgelegenheid, voor de gezondheid en het welzijn van mensen is het essentieel dat bloemen en planten betaalbaar blijven," zegt Klinkspoor. "Wij roepen het college van Westland op om in gesprek te gaan met het nieuwe kabinet om deze maatregel te schrappen."
Binnen de sector wordt benadrukt dat het voornemen nog geen definitief besluit is. Juist daarom wordt nu aangedrongen op overleg met de politiek. Het lage btw-tarief, dat sinds 1975 van kracht is, heeft volgens betrokken partijen bewezen bij te dragen aan betaalbaarheid, vergroening, werkgelegenheid en een sterke internationale positie van de Nederlandse sierteelt.
