Tholen - De bloemenbranche is langzaam, maar duidelijk aan het veranderen. Waar het vak jarenlang draaide om de lokale bloemist, ontstaan in steeds meer landen grote, herkenbare bloemistenketens met tientallen tot honderden winkels. Volgens Marcel Jansen is dat geen tijdelijke trend, maar een structurele ontwikkeling.
Een duidelijk voorbeeld is Blume2000. De Duitse keten heeft inmiddels meer dan 250 winkels en opende onlangs zijn eerste vestiging buiten Duitsland, in het Zwitserse Basel. Ook in Frankrijk is schaal geen uitzondering meer. Monceau Fleurs, onderdeel van Emova Group, telt daar ruim 200 winkels en werkt succesvol met een franchisemodel. In Noorwegen is Mester Grønn uitgegroeid tot de grootste bloemistenketen van het land, met zo'n 150 winkels op drukbezochte locaties en veel aandacht voor logistiek en duurzaamheid.
In Scandinavië zet die ontwikkeling door. In Denemarken groeit Gamst Blomster snel. Het familiebedrijf breidde in korte tijd uit naar 27 verkooppunten, vaak bij of rond supermarkten. "Je ziet dat dit soort formules vaak beginnen vanuit de groothandel en daarna doorgroeien naar franchise of eigen winkels," zegt Marcel. "Dat hoor je nog niet zo veel, maar het gebeurt wel degelijk."
© Marcel Jansen
Marcel Jansen en rechts Monceau Fleurs
Tegelijkertijd neemt het aantal zelfstandige bloemisten af. Dat geldt voor veel Europese landen, maar ook voor Nederland. Hogere kosten, duur en schaars personeel en een steeds complexere bedrijfsvoering maken het lastig om een winkel rendabel te houden. "Je ziet nu echt veel bloemenwinkels sluiten," zegt Marcel. "Nieuwe winkels komen er nauwelijks voor terug."
Nederland had lange tijd een sterke uitgangspositie. Door de korte afstanden en de goede toegang tot een breed assortiment konden bloemisten relatief eenvoudig inkopen. Dat maakte het makkelijker om zelfstandig te blijven. Maar die voordelen gaan steeds minder opwegen tegen de nadelen. "Wat vroeger goed werkte, staat nu onder druk," zegt Marcel.
In landen als Frankrijk en Duitsland blijkt franchising voor veel bloemisten een manier om toch door te kunnen. Ondernemers sluiten zich aan bij een formule, profiteren van gezamenlijke inkoop, marketing en logistiek, maar houden ruimte voor hun eigen stijl. Volgens Marcel zou dat ook in Nederland een optie kunnen zijn. "Het zou een manier kunnen zijn om kleinere bloemisten overeind te houden."
Dat betekent niet dat de zelfstandige bloemist zijn waarde verliest. Integendeel. Juist die winkels zijn vaak flexibel, creatief en sterk lokaal verankerd. In Frankrijk zie je bijvoorbeeld bloemisten die zich juist verder ontwikkelen, met meer aandacht voor design, kwaliteit en beleving. Ketens richten zich vaker op gemak en volume, terwijl de bloemist zich kan onderscheiden met vakmanschap en persoonlijke aandacht.
De grotere ketens krijgen ondertussen een steeds belangrijkere rol richting consument. Bloemen hebben nauwelijks echte productmerken, maar aan de winkelkant ontstaat die herkenbaarheid wel. Consistente winkels, een duidelijke uitstraling en een herkenbare formule zorgen voor vertrouwen. Voor kwekers, veilingen en veredelaars zijn deze ketens daardoor niet alleen een verkoopkanaal, maar ook een manier om consumenten te bereiken met inspiratie, informatie en thema's als duurzaamheid. Blume2000 bereikt bijvoorbeeld naar eigen zeggen zo'n 50 miljoen klanten per jaar.
Volgens Marcel ligt de toekomst van de sector niet alleen in schaalvergroting. "Het volume ligt steeds meer bij supermarkten, maar de waarde zit in de combinatie van sterke ketens en lokaal vakmanschap." Juist die twee samen kunnen de consument blijven verleiden en aan bloemen en planten verbinden.
Daarbij speelt ook de manier waarop we over bloemen praten een rol. "In Nederland noemen we het al snel een 'bloemetje'," zegt Marcel. "Dat doet geen recht aan de waarde. Terwijl een mooi boeket echt impact kan hebben, bijvoorbeeld bij een verjaardag." Aan die waardebeleving kan de sector volgens hem nog veel winnen.
Hij ziet bovendien kansen bij een nieuwe generatie bloemisten. Jonge, creatieve mensen die het vak anders benaderen en een eigen concept willen bouwen. "Maar ze moeten wel geïnspireerd raken," zegt hij. "Als je stage loopt bij een winkel waar geen energie in zit, haak je af. Bij sterke, eigentijdse winkels gebeurt juist het tegenovergestelde."
Dat veel mooie bloemenwinkels verdwijnen, vindt Marcel zorgelijk. Tegelijkertijd ziet hij ook perspectief. "Het vak blijft aantrekkelijk voor mensen met passie. Alleen is het niet meer vanzelfsprekend. Nieuwe samenwerkingen, zoals franchiseformules met ruimte voor eigen identiteit, kunnen daarbij helpen. Neem hierbij een voorbeeld aan Zuivelhoeve Kaaswinkels, Simon Lévelt of Slagerij Gelderblom."
Voor meer informatie:
Marcel Jansen
Strøm Creative Marketing
[email protected]
www.strommarketing.nl
